Logo serwisu Biblia

Strona główna

Stary Testament

Nowy Testament

Święci wg alfabetu

Święci wg dat

Papieże

Legendy o świętych

Patroni

Ciekawostki

Różne artykuły

Inne strony katolickie

Mapa serwisu

Kontakt




© 2000–2018 barbara
Wszystkie prawa zastrzeżone | All rights reserved

Strona nie zawiera cookies



Nakarm głodne dziecko - wejdź na stronę www.Pajacyk.pl


13 grudniaśw. Łucja z Syrakuz

Św. Łucja jest postacią historyczną, ale o jej życiu dowiadujemy się głównie z legend. Dziś nieco zapomniana, dawniej była jedną z najbardziej popularnych świętych. Urodziła się w 283 r. w Syrakuzach na Sycylii. Według zachowanych do dziś przekazów miała pochodzić ze znakomitej rodziny zamożnego rzymskiego urzędnika i być zaręczona z młodzieńcem z rodziny nie mniej szlachetnej. Jednak Łucja już jako dziecko złożyła śluby dozgonnej czystości, dlatego nie chciała wyjść za mąż. Różnymi sposobami przekładała termin ślubu, a tymczasem modliła się gorąco prosząc Boga, aby ratował ją przed małżeństwem. I oto Pan Bóg wysłuchał modlitw. Matka Łucji, Eutychia, ciężko zachorowała. Łucja namówiła ją, by udała się na pielgrzymkę do niedalekiego grobu św. Agaty w Katanii. Tam stał się cud. Św. Agata ukazała się obu kobietom: Eutychię uzdrowiła, a Łucji przepowiedziała męczeńską śmierć za wiarę.

Kiedy powróciły do Syrakuz, Łucja namówiła matkę do rozdania całego ich majątku ubogim. Eutychia z wdzięczności za odzyskanie zdrowia zgodziła się zarówno na to jak też postanowiła spełnić życzenie córki dotyczące pozostania w stanie bezżennym do końca życia. (Jedna z legend podaje, że Łucja wyłupiła sobie oczy i posłała narzeczonemu, żeby go zniechęcić, miała bowiem podobno tak piękne oczy, że ściągała nimi uwagę wszystkich. Oczy jednak zostały jej cudem przywrócone. Inna podaje, że Łucja wyłupiła sobie oczy, żeby nie zostać nierządnicą.) Niestety, z tą decyzją nie pogodził się odrzucony narzeczony Łucji. Z zemsty zadenuncjował ją jako chrześcijankę – a właśnie wybuchło najkrwawsze w dziejach prześladowanie chrześcijan przez cesarza Dioklecjana. Łucja została aresztowana. Namiestnik cesarza, Paschazjusz daremnie namawiał Łucję do wyrzeczenia się wiary i złożenia ofiary bogom rzymskim; nie pomogły nawet tortury, którym została poddana w więzieniu. Wówczas namiestnik postanowił wysłać Łucję do domu publicznego, żeby ją pohańbić. Związana miała być przewieziona ulicami Syrakuz wozem zaprzężonym w osły, by stała się pośmiewiskiem mieszkańców miasta. Jednak osły nie chciały ruszyć z miejsca. Według legendy nie udało się ruszyć wozu nawet kilku tysiącom żołnierzy. Wtedy namiestnik rozkazał ją polać wrzącym olejem. Ale ciało Łucji po tej torturze pozostało nienaruszone. Wtedy Paschazjusz wydał rozkaz ścięcia jej mieczem. Podobno jednak i to się nie całkiem udało. Ranioną mieczem Łucję przewieziono do domu, gdzie niebawem zmarła. Działo się to w roku 304.

W 1894 r. w Syrakuzach na cmentarzu św. Jana znaleziono katakumbę św. Łucji z napisem nagrobkowym w języku greckim.

Nad grobem św. Łucji wystawiono kościół, który wielokrotnie w ciągu wieków przebudowywany, przetrwał do dziś. Już w VI wieku istniał w Syrakuzach klasztor pw. św. Łucji, jak o tym wspomina papież Grzegorz I Wielki, który wprowadził też imię św. Łucji do kanonu Mszy św. W Rzymie pierwszy kościół ku jej czci wystawił w VII wieku papież Honoriusz I 

Według przekazów, kiedy w VIII w. zaczęto niszczyć relikwie i wizerunki świętych, relikwie św. Łucji zostały przeniesione do Corfino w Abruzzach, potem wróciły do Syrakuz. W 1038 r. zostały wywiezione do Konstantynopola, skąd w 1204 r. krzyżowcy zabrali je do Wenecji i umieścili w kościele św. Jerzego. W 1313 r. wystawiono w Wenecji osobny kościół ku czci św. Łucji i tam przeniesiono jej doczesne szczątki. W 1860 r. przeniesiono relikwie do kościoła św. Jeremiasza (dziś św. Jeremiasza i Łucji), skąd zostały wykradzione 7 listopada 1981 r. Inne źródła podają, że relikwie św. Łucji przechowywane są w klasztorze św. Wincentego w Metz we Francji.

W ikonografii Łucja przedstawiana jest w stroju rzymskiej niewiasty z palmą męczeństwa i z parą oczu na tacy; z podwójnym krzyżem, z lampą, ze świeczką, z pochodnią, z księgą, z mieczem, często tkwiącym w szyi, albo ze sztyletem.

Św. Łucja jest patronką Syrakuz i Sycylii, całej Italii, niewidomych, chorych dzieci, skruszonych prostytutek, chłopów, szklarzy, siodlarzy, krawców, szwaczek, tkaczy, wytwórców noży, wytwórców lamp, wytwórców świec, woźniców, tapicerów, woźnych, odźwiernych, portierów, notariuszy, pisarzy, adwokatów, służących i domokrążców; wzywana w przypadkach chorób oczu, bólu gardła, zakażeń, krwotoku i biegunki. Imię św. Łucji nosi dworzec kolejowy w Wenecji.

Przed zmianą kalendarza juliańskiego na gregoriański noc z 12 na 13 grudnia była najdłuższą nocą roku (stąd istniejące jeszcze gdzieniegdzie do dziś powiedzenie „Święta Łuca dnia przyrzuca”). Wyznaczała koniec starego i początek nowego roku słonecznego, była też uważana za początek Godów i właśnie 13 grudnia inaugurowano przygotowania do Bożego Narodzenia.

Dziś największą popularnością św. Łucja cieszy się w Szwecji, co jest o tyle dziwne, że jest to dziś kraj protestancki, a Łucja jest świętą katolicką. W krajach skandynawskich – głównie w Szwecji – do dziś kultywowany jest obyczaj ludowy polegający na tym, że 13 grudnia najpiękniejszą dziewczynę, która ma symbolizować Łucję, stroi się w długą białą szatę przepasaną czerwoną szarfą i wieniec z liści borówek z siedmioma płonącymi świecami na głowie. W otoczeniu innych ubrano na biało dziewcząt prowadzi się ją od domu do domu po podarki, śpiewając piosenkę na melodię popularnego neapolitańskiego utworu „Santa Lucia”, z tym że włoskie słowa opowiadają o życiu św. Łucji, a szwedzkie opiewają blask rozświetlając mrok zimowych dni („Nadchodzi Łucja, rozprasza ciemności…”). Odwiedzają też kościoły, szkoły, centra handlowe, domy dziecka i domy starców. Zwyczaj ten ma symbolizować koniec ciemnych dni – czyli przesilenie zimowe, jako że przed wprowadzeniem kalendarza gregoriańskiego przesilenie przepadało właśnie na dzień św. Łucji. Przy tej okazji dziewczęta rozdają ludziom związane z tym świętem tradycyjne bułeczki św. Łucji, czyli rodzaj drożdżówek z serem i szafranem, oraz słodkie pierniczki. Święto to obchodzi się także w rodzinnych domach, a nawet w zakładach pracy. W latach czterdziestych dwudziestego wieku zwyczaj ten rozprzestrzenił się na Finlandię, Danię, Norwegię, Islandię, Estonię i Łotwę. W ostatnich czasach w orszaku św. Łucji pojawiają się także chłopcy, którzy odgrywają różne role związane z tradycją Bożego Narodzenia.

W innych krajach także istnieją różne zwyczaje związane z dniem św. Łucji. Na przykład w mieście Fürstenfeldbruck w Górnej Bawarii przed 13 grudnia mieszkańcy przygotowują małe makiety budynków publicznych i mieszkalnych, okna zaklejają przezroczystym kolorowym papierem i po południu w dniu św. Łucji zanoszą je do kościoła św. Magdaleny, gdzie domki zostają pobłogosławione, a następnie umieszczają wewnątrz nich świece i puszczają na rzece Amper płynącej przez ich miasto.

Imię Łucja pochodzi od łacińskiego słowa lucius – „urodzony o świcie”.

...wróć

Św. Łucja przed sędzią, Lorenzo Lotto, 1532 r.


Obchody dnia św. Łucji w Skandynawii.