Pieczęć Grudziądza z 1693 r.


Pieczęć Grudziądza z 1365 r.


Współczesny herb Grudziądza z biskupem Chrystianem


Brama św. Chrystiana na terenie posesji przy ul. Mickiewicza 5 w Grudziądzu
Logo serwisu Biblia


Nakarm głodne dziecko - wejdź na stronę www.Pajacyk.pl
















święty Chrystian z Prus (z Oliwy)

(1180–4.12.1245)

4 grudnia



Św. Chrystian z Prus urodził się około 1180 r. Nie znamy jego pochodzenia, rodziny, ale nie można wykluczyć, że był potomkiem rodu rycerskiego. Wstąpił do zakonu cystersów w Oliwie, został potem opatem w Łeknie w Wielkopolsce, a od mniej więcej 1209 r. prowadził działalność misyjną wśród pogańskich Prusów. Było to jeszcze przed przybyciem Krzyżaków na te ziemie i św. Chrystian miał dla swojej pracy poparcie książąt mazowieckich.

Przed rokiem 1208 działalność misyjną w Prusach prowadzili dwaj cystersi, pochodzący z klasztoru w Łeknie: opat Godfryd-Boguchwał, który w 1209 r. poniósł śmierć męczeńską, i brat Filip. W 1209 r., po śmierci opata Godfryda-Boguchwała, do pracy misyjnej razem z bratem Filipem ruszył brat Chrystian z tego samego klasztoru.

W 1210 r. św. Chrystian założył klasztor cystersów Zantyr, nieopodal Białej Góry pod Malborkiem. W 1213 r. objął kierownictwo misji pruskiej.

W 1215 r. Chrystian osobiście przedstawił papieżowi Innocentemu III swoją pracę, a w następnym roku papież wyświęcił go na biskupa misyjnego, pierwszego biskupa Prus. Zwrócił się też do rycerzy Polski, Prus i Europy o udanie się z misją chrystianizacyjną do Prus zamiast do Palestyny, ofiarując im nawet dyspensę od złożonych ślubów udania się do Ziemi Świętej. Rycerzom tym zaleca posłuszeństwo biskupowi Chrystianowi. Misja ta z powodu ostrej obrony Prusów upadła około 1219 r.

Wcześniej, w 1218 r., Chrystian został osadzony na biskupstwie w osadzie Grudziądz, która została mu podarowana przez księcia Konrada Mazowieckiego. Do dziś jest w związku z tym uważany za głównego założyciela miasta Grudziądz. Niektórzy historycy uważają, że założył tam szkołę kolegiacką o programie uniwersyteckim. Później, w roku 1222 otrzymał od księcia całą ziemię chełmińską.

Święty założył w 1228 r. w Dobrzyniu Zgromadzenie Braci-Rycerzy Chrystusa (znany też pod nazwą Zakon Braci Dobrzyńców albo Zakon Braci Dobrzyńskich), okazało się ono jednak nietrwałe, ponieważ zakon został zdominowany przez Krzyżaków. Później, w latach 1233–38 misjonarz był więziony przez Sambijczyków (było to jedno z plemion Prusów). Wolność odzyskał dzięki krewnym w zamian za wolność więzionych przez Polaków pięciu więźniów pruskich uwolnionych dzięki poręczeniu w wysokości 800 marek wypłaconemu przez papieża Grzegorza IX.

Kiedy w 1243 r. przybyli do Prus Krzyżacy, wyparli dzieło św. Chrystiana. Jednocześnie papież Innocenty IV zadecydował o podziale ordynariatu Prus na cztery diecezje: chełmińską, pomezańską, warmińską i sambijską, biskupowi Chrystianowi polecił objąć pierwszej z nich. Chrystian odmówi i rozgoryczony, wycofał się z czynnego życia. Osiadł w pobliskim klasztorze cystersów w Sulejowie. Tam zmarł 4 grudnia 1245 r. Menologie (w Kościele prawosławnym księgi liturgiczne zawierające zbiór krótkich opisów żywotów świętych w układzie kalendarza kościelnego, przeznaczone do odczytywania w trakcie nabożeństwa. W Kościele katolickim odpowiednikiem tej księgi jest martyrologium) cysterskie wspominały go jako błogosławionego pod datą 4 grudnia. Niektórzy historycy twierdzą, że biskup Chrystian osiadł w klasztorze cystersów w Lądzie nad Wartą, a zmarł w Marburgu w drodze powrotnej z soboru w Lyonie.

Św. Chrystian z Prus nazywany jest także Chrystianem z Oliwy. Nie został oficjalnie kanonizowany, jako że w tamtych czasach nie było to jeszcze wymagane, wystarczyła akceptacja kultu przez władze kościelne.

O życiu i działalności św. Chrystiana niewiele do dziś pozostało wspomnień, jednak badania prowadzone przez historyków poszerzają naszą wiedzę.

Chrystian jest wariantem imienia Krystyn, po łacinie Christinus, czyli „do Chrystusa należący”, albo „pomazaniec”.



© 2000–2021 barbara     Wszystkie prawa zastrzeżone | All rights reserved     Strona nie zawiera cookies